Sultan Alparslan'ın oğlu ve Büyük Selçuklu Hükümarıdır.

babasının ve kendisinin halifesi olan nizamülmülk dünyanın en büyük devlet adamlarından birisi olarak gösterilir. ayrıca aynı dönemde hasan sabbah ve ömer hayyamla birlikte yaşamış olmasına rağmen karısının kontrolünden çıkamamış selçuklu hükümdarı. tahta geçtiğinde çok küçüktü. haa bide. isfahandaki rasathane melikşah döneminde nizamülmülk tarafından ömer hayyamın isteği doğrultusunda yaptırılmış.
astronomi alanında önemli katkılar sağlamış, gökyüzündeki meleklere el sallamış, hatta o dönemde sırf bu melek sevdası için bir rasathane açtırmış, celali takviminin hazırlanmasında öncü rol oynamış büyük selçuklu hükümdarlarındandır.