ECHELON , aslen gizli bir hükümet kod adı olup , UKUSA Güvenlik Anlaşması'nın beş imzacısı devlet tarafından işletilen bir gözetleme programıdır ( sinyal istihbaratı /SIGINT toplama ve analiz ağı)
Avustralya, Kanada, Yeni Zelanda, Birleşik Krallık ve Amerika Birleşik Devletleri, Beş Göz olarak da bilinir.

Soğuk Savaş sırasında Sovyetler Birliği ve Doğu Bloku müttefiklerinin askeri ve diplomatik iletişimlerini izlemek amacıyla 1960'ların sonlarında oluşturulan ECHELON projesi, 1971 yılında resmen kuruldu.
20. yüzyılın sonuna gelindiğinde, büyük ölçüde genişlemişti.

İletişimi engelleme yeteneği, radyo , uydu , mikrodalga , hücresel veya fiber optik gibi kullanılan ortama bağlıdır.
İkinci Dünya Savaşı sırasında ve 1950'ler boyunca, yüksek frekanslı ("kısa dalga") radyo, askeri ve diplomatik iletişim için yaygın olarak kullanıldı ve çok uzak mesafelerden engellenebiliyordu.
1960'larda jeostasyonel iletişim uydularının yükselişi, uluslararası iletişimi engellemek için yeni olanaklar sundu.

1964'te, düzinelerce ülke, küresel bir iletişim uydusu takımyıldızına sahip olacak ve onu işletecek olan Uluslararası Telekomünikasyon Uydu Örgütü'nü (Intelsat) kurmayı kabul ettikten sonra ECHELON ağının kurulmasına yönelik planlar başladı.

1966'da ilk Intelsat uydusu yörüngeye fırlatıldı. 1970'ten 1971'e kadar, İngiltere Hükümeti İletişim Merkezi (GCHQ), İngiltere'nin Cornwall bölgesindeki Bude yakınlarındaki Morwenstow'da gizli bir sinyal istasyonu işletmeye başladı.

İstasyon, Atlantik ve Hint Okyanusları üzerindeki uydu iletişimlerini engelledi.
ABD Ulusal Güvenlik Ajansı (NSA), Pasifik Okyanusu üzerindeki uydu iletişimlerini engellemek için Seattle yakınlarındaki Yakima'da ikinci bir sinyal istasyonu kurdu.
1981'de GCHQ ve NSA, ilk küresel geniş alan ağının (WAN) inşasına başladı . Kısa süre sonra Avustralya, Kanada ve Yeni Zelanda ECHELON sistemine katıldı.

ECHELON hakkındaki raporların çoğu uydu müdahalesine odaklanmaktadır.
Avrupa Parlamentosu önündeki ifadeler , denizaltı kabloları, mikrodalga iletimleri ve diğer hatlar aracılığıyla iletişimi izlemek için ayrı ancak benzer UKUSA sistemlerinin mevcut olduğunu göstermiştir.

1999 yılında, Alman rüzgar enerjisi ekipmanı üreticisi Enercon, rüzgar türbinleri için çığır açan bir jeneratör geliştirdi.
ABD patenti için başvurduktan sonra, Amerikalı rakibi Kenetech'in kısa bir süre önce neredeyse aynı bir patent başvurusunda bulunduğunu öğrendi.

Eski bir NSA çalışanının ifadesine göre, daha sonra NSA'nın Enercon'un veri iletişimini ve konferans görüşmelerini gizlice ele geçirdiği ve izlediği ve yeni jeneratörle ilgili bilgileri Kenetech'e ilettiği iddia edildi.

Ancak, daha sonraki Alman medya haberleri bu hikayeyi yalanladı, çünkü söz konusu Amerikan patentinin aslında iddia edilen dinlemeden üç yıl önce tescil edildiği ortaya çıktı.

Alman istihbarat servislerinin endüstriyel veya ekonomik casusluk yapması yasak olduğundan, Alman şirketleri bunun onları Amerika Birleşik Devletleri veya Rusya'dan gelen endüstriyel casusluğa karşı savunmasız bıraktığından şikayetçi oldular.
Bayer'de eski bir yönetici olan Wolfgang Hoffmann'a göre, Alman istihbarat servisleri ABD istihbarat teşkilatları tarafından hangi şirketlerin hedef alındığını biliyor, ancak ilgili şirketleri bilgilendirmeyi reddediyor.

Amacı: Askeri ve diplomatik istihbarat toplamak, terörizm, uyuşturucu ticareti ve siyasi/ekonomik casusluk faaliyetlerini izlemektir.

İşleyişi: Dünya genelinde stratejik noktalara yerleştirilen uydular ve yer istasyonları ile küresel iletişim trafiğini (e-posta, telefon, faks) yakalayarak veri tabanına işler.

Kökeni: Soğuk Savaş dönemine dayanan, özellikle ABD'nin NSA (Ulusal Güvenlik Ajansı) kurumunun öncülük ettiği bir ağdır.

Kelime anlamı olarak ''Kademe'' demektir..

Hiyerarşik Kademeler: Bir şirketin üst yönetim düzeyi ("upper echelons") veya toplumun farklı sınıfları gibi seviyeleri ifade eder.

Askeri Düzen: Birliklerin kademeli, basamaklı veya çapraz dizilişi.

Jeoloji: "En echelon" terimi, birbirine paralel veya çapraz şekilde, basamak gibi dizilmiş damar veya fay gruplarını tanımlar.

Teknoloji/İstihbarat: ECHELON, özellikle 5 Göz ülkeleri tarafından kullanılan küresel bir sinyal istihbaratı (SIGINT) ağına verilen kod adıdır.